Na rynku ksi\u0119garskim pojawi\u0142 si\u0119 trzeci tom Nazwisk Pomorzan<\/i> autorstwa Edwarda Brezy. Tom pierwszy (Nagroda Ministra 2001) rozszed\u0142 si\u0119 w szybkim tempie, pojawi\u0142 si\u0119 te\u017c drugi, bogatszy w uwagi, kt\u00f3re nasun\u0119\u0142y si\u0119 tu\u017c po wydaniu pierwszej cz\u0119\u015bci. Dodatkowym atutem wydanych pozycji jest osoba autora, znanego antroponomasty, kaszubologa i nauczyciela popularnego nie tylko w \u015bwiecie nauki, ale r\u00f3wnie\u017c w \u015brodowisku uczni\u00f3w i nauczycieli szk\u00f3\u0142 na Kaszubach.<\/p>\n
Omawiany tom pretenduje do popularno-naukowych. Zaopatrzony jest bowiem w przypisy, wst\u0119p, s\u0142ownik, skr\u00f3ty ekscerpowanych materia\u0142\u00f3w, indeks nazwisk oraz zawiera om\u00f3wienie wyzyskanej literatury. Jak wiele prac gda\u0144skiego profesora jest tak pomy\u015blana, by s\u0142u\u017cy\u0142a szerokiemu gronu czytelnik\u00f3w, dlatego te\u017c nie znajdziemy w niej \u015bcis\u0142ej lokalizacji \u017ar\u00f3d\u0142owej: skr\u00f3t \u017ar\u00f3d\u0142a, strona. W dotarciu do niej ma pom\u00f3c bibliografia zamieszczona na ko\u0144cu. Tom III Nazwisk<\/i> wskazuje na wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 tendencj\u0119 do „odkrywania w\u0142asnych korzeni”, kt\u00f3ra pobudza Kaszub\u00f3w do bada\u0144 genealogicznych i zdradza potrzeb\u0119 wnikliwych bada\u0144 onomastycznych oraz ich popularyzacj\u0119. <\/p>\n
Ksi\u0105\u017cka jest przeznaczona dla szerokiego kr\u0119gu odbiorc\u00f3w, mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 zajmuj\u0105c\u0105 lektur\u0105 dla j\u0119zykoznawc\u00f3w, historyk\u00f3w, student\u00f3w, uczni\u00f3w zainteresowanych problematyk\u0105 etymologiczn\u0105. Spotkamy te\u017c w ksi\u0105\u017cce uzasadnienie opracowywania genezy nazwisk: „Znajomo\u015b\u0107 genezy w\u0142asnego nazwiska i jego historycznych za\u015bwiadcze\u0144 mo\u017ce by\u0107 powodem szlachetnej dumy, przysparza\u0107 ochoty do pracy, pomno\u017cenia dorobku przodk\u00f3w, umi\u0142owania ziemi rodzinnej (…)” <\/i> . <\/p>\n
Podstaw\u0119 materia\u0142u stanowi obszerny s\u0142ownik prezentuj\u0105cy pomorskie nazwiska. Jednym z nich, typowym r\u00f3wnie\u017c dla Chojnic, jest M\u0105tewka<\/i>, kt\u00f3re to wywodzi si\u0119 od nazwy drewnianego przyrz\u0105du kuchennego do m\u0105cenia, be\u0142tania, mieszania \u017curu, zupy, zsiad\u0142ego mleka. Autor pokazuje r\u00f3wnie\u017c znaczenia przeno\u015bne – m\u0105tewka to tez intrygantka, czy krzywa kar\u0142owata sosna; sugeruje te\u017c, \u017ce naj\u0142atwiej nazw\u0119 wyprowadzi\u0107 od dzisiejszej nazwy dzielnicy Inowroc\u0142awia M\u0105twy<\/i>. <\/p>\n
Ksi\u0105\u017cka ta jest rezultatem wieloletnich bada\u0144 i pasji, zainteresowa\u0144 nazewnictwem pomorskim. To pozycja opracowana rzetelnie, niezwykle starannie i kompetentnie, a przy tym przyst\u0119pnie i zrozumiale. To ksi\u0105\u017cka zwyczajnie interesuj\u0105ca, zajmuj\u0105ca pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem, zas\u0142uguje na to, by znalaz\u0142a si\u0119 w bibliotekach szkolnych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Edward Breza, Nazwiska Pomorzan. Pochodzenie i zmiany<\/em>, t. III, Gda\u0144sk 2004, s. 460, Wydawnictwo Uniwersytetu Gda\u0144skiego<\/p>\n