{"id":158,"date":"2005-03-10T10:19:58","date_gmt":"2005-03-10T10:19:58","guid":{"rendered":"https:\/\/www.rastko.net\/rastko-ka\/?p=158"},"modified":"2005-03-14T19:40:39","modified_gmt":"2005-03-14T19:40:39","slug":"sztefan-apa242linari-bieszk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/?p=158","title":{"rendered":"Sztefan Apòlinari Bieszk"},"content":{"rendered":"

Sztefan Apòlinari Bieszk <\/h1>\n

[Stefan Apolinary Bieszk]<\/h4>\n

(1895-1964) <\/h4>\n

Ùrodzy\u0142 sã 23 lëpi\u0144ca 1895 r. we Fribùrgù (Badeniô). Jegò òjc (rodã z Kòleczkòwa) bé\u0142 lubòtnikã kaszëbiznë, temù té\u017c dod\u00f3m Bieszk\u00f3w na cëzënie stô\u0142 sã môlã zé\u0144dzeni\u00f3w emigracji ë sztudér\u00f3w z Pòmòrzégò (ù Bieszk\u00f3w biwelë m. jin. J. Kôrnowsczi ë ks. L. Heyke). Pò spòdleczny szkòle m\u0142odi Bieszk nôpierwi ùczi\u0142 sã w jezuicczim gimnazjum w Feldkirch (Austriô), a p\u00f3zni we Fribùrgù. Tam té\u017c, w 1915 r. zdô\u0142 maturã ë zacz\u0105\u0142 sztudia na klasyczny filologii. W 1917 r. òstô\u0142 pòwò\u0142\u00f3ny do niemiecczi armii. W 1920 r. przëjachô\u0142 do Pòlsczi, ë jesz w tim samim rokù nalôz\u0142 sã na fronce wòjnë pòlskò-rusczi. W 1923 r. B. skù\u0144czi\u0142 klasyczn\u0105 filologiã na Pòzna\u0144sczim Ùniwersytece ë pòdj\u0105\u0142 sã robòtë jakno szk\u00f3lny òd \u0142acëznë ë greczëznë w gimnazjum w Chòjnicach. Spar\u0142ãczi\u0142 sã ze Zrzeszi\u0144cama ë stô\u0142 sã przédnym jideòlogã tegò karna. W 1934 r. w\u0142adze przenios\u0142ë gò do Zamòsca. Wr\u00f3cy\u0142 stamt\u0105dka w 1937 r. ë zamieszkô\u0142 w Che\u0142mnie.<\/p>\n

Òb czas 2. swiatowi wòjnë B. robi\u0142 w Rëpinie ë Che\u0142mnie. Mùszô\u0142 przëj\u0105c niemieck\u0105 nôrodn\u0105 lëstã, co sprawi\u0142o, \u017ce w 1944 r. òstô\u0142 pòwò\u0142\u00f3ny do wòjnowi marinarczi (stacjonowô\u0142 w Niderlandach).<\/p>\n

Pò wòjnie B. mieszkô\u0142 w Che\u0142mnie, dze robi\u0142 w gimnazjum. Ùczi\u0142 té\u017c \u0142acëznë w Wë\u017cszim Dëchòwnym Seminarium w Pelplinie. Baro aktiwny bé\u0142 na kaszëbsczim g\u00f3nie, za co w 1950 r. òstô\u0142 przenios\u0142i do szkò\u0142ë w Lipnie, dze bé\u0142 szk\u00f3lnym òd religii, a w 1952 r. dostô\u0142 zakôz robòtë w pa\u0144stwòwëch szkò\u0142ach. W 1954 r. ùczi\u0142 w seminarium w Pelplinie. W ny ùczebni, w czerwi\u0144cu tegò rokù, òstô\u0142 aresztow\u00f3ny za „szkalowanie przyw\u00f3dc\u00f3w kraj\u00f3w socjalistycznych”. S\u0105d skôzô\u0142 wnenczas B. na 14 mies\u0105dz\u00f3w sôdzë. B., temù \u017ce bé\u0142 chòri, òstô\u0142 pò 7 mies\u0105dzach wëpùszczony (ùkòrã òdsedzëwô\u0142 w Gdu\u0144skù), a tej wr\u00f3cy\u0142 do Che\u0142mna. <\/p>\n

W 1956 r. wesp\u00f3\u0142dzejô\u0142 kòl zak\u0142ôdaniô Kaszëbsczégò Zrzeszeniô.
\nSlédné mies\u0105dze \u017cëcégò B. mieszkô\u0142 kòle c\u00f3rczi w Torniu. Ùmar\u0142 18 lëpi\u0144ca 1964 r. w Charzikòwach. Pòchòw\u00f3ny òstô\u0142 w Che\u0142mnie.<\/p>\n

Wiérztë B. drëkow\u00f3né bë\u0142ë w cz\u0105dnikach m.jin. Litery, Biuletyn Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego, Teka Pomorska ë antologiach m.jin. L. Roppla Ma jesma od morza<\/i> (1963), L. Roppla Wyb\u00f3r wsp\u00f3\u0142czesnej poezji kaszubskiej<\/i> (1963), J. Szczawieja Antologia wsp\u00f3\u0142czesnej poezji ludowej<\/i> (1967), F. Neureitera Kaschubische Anthologie<\/i> (1973), a czile jego kolad\u00f3w nalaz\u0142o sa w zbiérku Kaszëbsczié kol\u0119dë a godowé spiéwë<\/i> (1982).<\/p>\n

W 1975 r. Kaszëbskò-Pòmòrsczé Zrzeszenié wëda\u0142o zbiérk B. pt. Sonety kaszubskie<\/i>, w chtërnym nalaz\u0142o sã 13 wiérzt\u00f3w napis\u00f3nëch pò pòlskù ë 21 pò kaszëbskù. (2. wëdôwk dofùlow\u00f3ny nalaz\u0142ima wiérztama; 1986). <\/p>\n

B. wesp\u00f3\u0142robi\u0142 z cz\u0105dnikama Zabory, Chëcz, Zrzesz Kaszëbskô ë Kaszëbë, dze bé\u0142 za gazétnika ë pùblicystã, a té\u017c prezentowô\u0142 swòje dokôzë ë wëniczi jãzëkòwëch badérowani\u00f3w. Napisô\u0142 pò pòlskù dramë: Krwi\u0105 kap\u0142a\u0144sk\u0105<\/i> (1928), Szturm na Chojnice<\/i> (1930), Tobie Ojczyzno<\/i> (1931), a pò kaszëbskù w 50. latach régã szô\u0142obù\u0142k\u00f3w: Pòkòrnô R\u00f3\u017ca<\/i> (niepùbl.), Kòwôl Czarownik<\/i> (niepùbl.), Pòlnô mësz<\/i> (razã z R\u00f3\u017c\u0105 Bronk, ps. Piochòwô Lëlëjô, niepùbl.). Do 1936 r. pisô\u0142 pò pòlskù, p\u00f3zni le pò kaszëbskù.<\/p>\n

Napisô\u0142 té\u017c kòle 30 m\u0142odzëznowëch piesni\u00f3w (w dzélu pò pòlskù ë pò kaszëbskù) s\u0142ôwi\u0105cëch Kaszëbsk\u0105, do jaczich s\u00f3m miô\u0142 napis\u00f3né mùzykã. <\/p>\n

Ù\u017ciwô\u0142 pseudonim\u00f3w: Vanoga ë I. Mu\u017ca.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Z ksi\u0105\u017cki<\/p>\n

Dzëczé gãsë. Antologiô kaszëbsczi pòezji (do 1990 r.)<\/i>
\nprzërëchtowalë
\nR\u00f3man Drzé\u017cd\u017c\u00f3n, Grégòr Jarosz Schramke<\/b>
\nWëdôwizna Region, Gdiniô 2004
\nISBN 83-89178-55-9<\/p>\n

\u041d\u0430\u0441\u0442\u0430\u0432\u0438\u0442\u0435 \u0441\u0430 \u0447\u0438\u0442\u0430\u045a\u0435\u043c →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":63,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-158","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-autorzy--autorowie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/158","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=158"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/158\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=158"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=158"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=158"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}