{"id":95,"date":"2004-10-09T23:28:11","date_gmt":"2004-10-09T23:28:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.rastko.net\/rastko-ka\/?p=95"},"modified":"-0001-11-30T00:00:00","modified_gmt":"-0001-11-29T23:00:00","slug":"pomorskie-sylwetki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/?p=95","title":{"rendered":"Pomorskie sylwetki"},"content":{"rendered":"<p>Inspiracj\u0105 do napisania tej ksi\u0105\u017cki by\u0142 artyku\u0142 M. Dere\u017cy\u0144skiego z 1951 r. (\u201eGazeta Pomorska\u201d), w kt\u00f3rym dokonano napa\u015bci na ca\u0142\u0105 szlacht\u0119 kaszubsk\u0105, zw\u0142aszcza za\u015b na te osoby, kt\u00f3re osi\u0105gn\u0119\u0142y stopie\u0144 oficerski w armii pruskiej i niemieckiej. Dere\u017cy\u0144ski okre\u015bli\u0142 t\u0119 grup\u0119 mianem zdrajc\u00f3w. Dr Dzi\u0119cielski przedstawi\u0142 sylwetki 114 os\u00f3b, g\u0142\u00f3wnie pochodzenia kaszubskiego, kt\u00f3re odznaczy\u0142y si\u0119 w s\u0142u\u017cbie pa\u0144stwa brandenbursko-pruskiego i niemieckiego. Za\u0142o\u017ceniem autora nie by\u0142o jednak dokonanie oceny moralnej post\u0119powania tych os\u00f3b, ale ukazanie jako \u201ewytworu typowego dla pogranicza kulturowego\u201d. <\/p>\n<p>Czytelnik mo\u017ce wi\u0119c zapozna\u0107 si\u0119 mi\u0119dzy innymi z \u017cyciorysami \u2013 obok tak znanych os\u00f3b, jak Hans David Ludwig York von Wartenburg (czyli Jark Gostkowski), jeden z nawybitniejszych oficer\u00f3w epoki napoleo\u0144skiej (w 1812 r. podpisa\u0142 z Rosj\u0105 konwencj\u0119 w Taurogach, bez pe\u0142nomocnictwa kr\u00f3la pruskiego, co by\u0142o aktem niesamowitej odwagi, a jednocze\u015bnie stworzy\u0142o now\u0105 sytuacj\u0119 na froncie; \u00f3wcze\u015bni wyra\u017cali si\u0119 o tym czynie w spos\u00f3b nast\u0119puj\u0105cy: \u201ePrzypuszczalnie \u017caden \u015bmiertelnik nie przyczyni\u0142 si\u0119 do upadku tyranii Napoleona tak bardzo i tak mocno, jak genera\u0142 York\u201d), czy genera\u0142 SS Erich von dem Bach Zelewski, kt\u00f3ry st\u0142umi\u0142 Powstanie Warszawskie \u2013 licznych przedstawicieli rodzin Chamier-Gliszczy\u0144skich, Dzi\u0119cielskich, Krokowskich, Pirch\u00f3w, Pr\u0105dzy\u0144skich, Puttkamer\u00f3w, Rekowskich, \u017belazi\u0144skich.<\/p>\n<p>Ksi\u0105\u017cka Marka Dzi\u0119cielskiego jest pierwsz\u0105 publikacj\u0105 tego typu w j\u0119zyku polskim. Dot\u0105d Kaszubi nie mieli mo\u017cliwo\u015bci zapoznania si\u0119 z tym ciekawym, i jak\u017ce zapomnianym i przemilczanym, fragmentem swej historii. Teraz nale\u017cy mie\u0107 tylko nadziej\u0119, \u017ce wyniki bada\u0144 autora doczekaj\u0105 si\u0119 popularyzacji i stan\u0105 si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 naszej zbiorowej pami\u0119ci. <\/p>\n<p>Dzie\u0142o Marka Dzi\u0119cielskiego oparte jest na szerokiej bazie \u017ar\u00f3d\u0142owej (mi\u0119dzy innymi materia\u0142y z archiw\u00f3w polskich i niemieckich). Autor wykorzysta\u0142 te\u017c liczne opracowania, przewa\u017cnie niemieckoj\u0119zyczne, w Polsce zupe\u0142nie nieznane. Ksi\u0105\u017ck\u0119 wyda\u0142o toru\u0144skie Wydawnictwo Adam Marsza\u0142ek.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Marek Dzi\u0119cielski, <i>Pomorskie sylwetki<\/i>, Wydawnictwo Adam Marsza\u0142ek, Toru\u0144 2002.<\/p>\n<p \/>W ubieg\u0142ym roku, z pewnym op\u00f3\u017anieniem w stosunku do podanej daty wydania, ukaza\u0142a si\u0119 na rynku ksi\u0105\u017cka autorstwa Marka Dzi\u0119cielskiego, kt\u00f3ra ma charakter, jak to sam autor okre\u015bli\u0142, ma\u0142ego s\u0142ownika biograficznego. Dr Marek Dzi\u0119cielski jest pracownikiem naukowym Uniwersytetu Gda\u0144skiego (Instytut Politologii). Jego zainteresowania badawcze skupiaj\u0105 si\u0119 g\u0142\u00f3wnie wok\u00f3\u0142 spraw kaszubskich. Jest autorem \u201eDziej\u00f3w ziemi mirachowskiej\u201d (2001) i szeregu artyku\u0142\u00f3w po\u015bwi\u0119conych \u017cyciu spo\u0142eczno-gospodarczo-politycznemu szlachty pomorskiej. Owocem tych zainteresowa\u0144 jest omawiana publikacja.<\/p>\n<p \/> <a href=\"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/?p=95\">\u041d\u0430\u0441\u0442\u0430\u0432\u0438\u0442\u0435 \u0441\u0430 \u0447\u0438\u0442\u0430\u045a\u0435\u043c <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":63,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-95","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/63"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=95"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/95\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=95"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=95"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/kaszebi.rastko.net\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=95"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}