Zygmùnt Narsczi
(rodowé nôzwëskò Narloch)
[Zygmunt Narski]
(ùr. 1920)
Ùrodzył sã 4 lëpińca 1920 r. w Kôrsënie na pôłniowëch Kaszëbach. Spòdleczną szkòłã skùńcził w 1934 r. w Gdini. Béł skautã, w 1934 r. zòrganizowôł 3. Mòrską Drużinã Skautów m. J. Conrada. W wòjnie robił w gdińsczi stoczni. Béł dowódcą 1. Kòmpanii Mòrsczégò Bataliónu Szarëch Szeregów w Gdini. W smùtanie 1942 r. òstôł aresztowóny bez gestapò, a tej òsadzony w kòncentracyjnëch lagrach: Stutthof ë Mauthausen. Pò wòjnie przecygnął do Pòznania ë zaczął sztudérowac ekònomiã na hejnëtnym ùniwersytece. Na ùczebni ti dostôł titel magistra ekònomicznëch ë pòliticznëch nôùków (w czerwińcu 1947 r.), pózni doktora ë doktóra habilitowónégò. Do 1950 r. robił jakno gazétnik òd ekònomii w, przede wszëtczim, Głosie Wielkopolskim, a w cządze òd 1950 r. do 1990 r. jakno ùczałi, nôpierwi w Wëższi Ekònomiczny Szkòle w Pòznanim, pózni w Ùniwersytece Mikòłôja Kòpernika w Torniu. Terô je na emeriturze, równak wcyg dali robi ùczało (m.jin. pisze nôùkòwé dokôzë).
N. zadebiutowôł dwùma kaszëbsczima wiérztama òpùblikòwónyma w warszawsczim miesãcznikù Poezja (czerwińc 1971). Drëkòwôł téż w Literach, Pomeranii ë Nordze. W 1974 r. wëdôł zbiérk kaszëbsczich wiérztów Moje pacierze. Wiérztë N. nalazłë sã w antologiach, m.jin. Modri strunie (dokôzu zbiorowim pòd przédnictwã W. Czedrowsczégò; 1973), J. ë J. Trédrów Domôcé słowo zwęczné. Antologia tekstów kaszubskich dla recytatorów (1994), E. ë E. Prëczkòwsczich Mësla dzecka. Antologiô kaszëbsczich wiérztów dlô dzôtków i młodzëznë (2001).
Wikszim dzélã lëteracczégò ùtwórstwa N. są prozatorsczé dokôzë napisóné pò pòlskù. Wëdôł: Tak mówili o Tobie. Reportaż literacki (1982), Pawle Apostole – prowadź. Opowieść religijna (1986), Zapiekła gorycz. Opowieść o morskim batalionie Szarych Szeregów (1993), Paleta poniżenia. Opowiadanie historyczne o losach pomorskiej ziemi (1998), Zaduma serca. Opowiadanie o losach ziemi kaszubskiej (1999), Pogrom najeźdźcy. Dramat wojenny (1999) ë Po odroczone szczęście. Dramat współczesny (2000).
Ùkôzôł sã téż jegò filozoficzny dokôz Sens czy bezsens życia (1997).
N. je autorã wiele nôùkòwëch prôc z ekònomii, w tim 62 wëdónëch ksążkòwò, np. Zarys analizy zjawisk pieniężnych w zdecentralizowanej gospodarce planowej (1950), Problem wyznaczania cen (1961), Wizja czasu. Synteza współczesności (1999), Ekonomia stosowana. Pomiar poziomu organizacji w przedsiębiorstwie (2003), Ekonomia pragmatyczna (2004).
N. je nôdgrodnikã lëteracczich kònkùrsów. Dobéł m.jin. wëróżnienié w kònkùrsu Krajowej Agencji Wydawniczej (1978) ë ekstra nôdgrodã w Ogólnopolskim Konkursie Prozatorskim im. Jana Drzeżdżona (1998).
Ùtczony òstôł: Kawalérsczim Krziżã Òdrodë Pòlsczi (1979), Krziżã Krajewi Armii (1983) ë Złotim Krziżã Zasłëdżi dlô ZHP (1997).